بیمه رانندگان

سلام.
پاسخ به این موضوع مستلزم تفکیک و بررسی دو وضعیت حقوقی متفاوت بر اساس نوع رابطه حاکم بین راننده و شرکت است. تشخیص درستی یا نادرستی پاسخ شرکت، منوط به احراز وجود یا عدم وجود رابطه کارگری و کارفرمایی است.
چنانچه وسیله نقلیه متعلق به شرکت باشد و راننده تحت نظارت، دستورات و کنترل شرکت، به طور ثابت و در ازای دریافت حقوق یا دستمزد، به انجام وظیفه اشتغال داشته باشد، رابطه یادشده کارگری و کارفرمایی محسوب می شود. در این حالت، صرف دریافت بارنامه یا حواله بار که ابزار و مستند انجام وظیفه است، نمی‌تواند موجد رابطه‌ای غیر از رابطه تکارگری و کارفرمایی گردد. کارفرما مکلف است به استناد ماده‌۱۴۸ قانون کار کلیه افرادی که به دستور و برای ایشان کار می‌کنند، بدون هرگونه قید و شرطی، نزد سازمان تأمین اجتماعی بیمه نماید. در این حالت ، پاسخ شرکت مبنی بر عدم امکان بیمه‌پردازی از سوی ایشان، کاملاً غیرقانونی و وجاهت قانونی ندارد. هزینه حق بیمه نیز وفق ماده ۲۸ قانون تأمین اجتماعی (حدود ۳۰٪) عمدتاً بر عهده کارفرما بوده و سهم کارگر (۷٪) از حقوق وی کسر می‌گردد.
چنانچه وسیله نقلیه متعلق به شخص راننده باشد و راننده به عنوان یک پیمانکار یا فرد مستقل ، در قبال دریافت حق العمل حمل (بر اساس بارنامه) و بدون رابطه تبعیت و دستورپذیری از شرکت، اقدام به جابجایی بار نماید، رابطه فیمابین از نوع پیمانکاری با غیر مشمول رابطه کارمرری و کارفرمایی است. در این حالت، راننده به عنوان شخصی که برای خود کار می‌کند، مشمول قانون خاص "بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر" بوده و می‌بایست شخصاً نسبت به پرداخت حق بیمه خود (به عنوان راننده خودمالک) اقدام نماید. در این فرض، پاسخ شرکت مبنی بر عدم تکلیف برای بیمه‌پردازی از نوع اجباری مانند کارگران مشمول قانون کار از سوی ایشان، صحیح می باشد. لیکن شرکت موظف است قبل از صدور بارنامه و واگذاری محموله، از راننده دفترچه کار معتبر که گواهی بر پرداخت حق بیمه وی توسط سازمان تأمین اجتماعی است، مطالبه نمایند.