پاسخ مشاوران
1 پاسخ ثبت شدهبا فرض اینکه پدر در تاریخ ۲۹ خرداد ۱۴۰۵ فوت کرده و در زمان فوت، همسر و دو دختر وی زنده بودهاند و پدر و مادر متوفی نیز در قید حیات نبودهاند، سهمالارث از ترکه خالص پدر چنین است:
مطابق ماده ۹۱۳ قانون مدنی، سهم زوجه در صورت وجود اولاد، یکهشتم ترکه است؛ و مطابق ماده ۹۰۷، باقیمانده میان دو دختر بالسویه تقسیم میشود. بنابراین:
مادر: ۱/۸ = ۲/۱۶
دختر اول: ۷/۱۶
دختر دوم: ۷/۱۶.
سپس با فوت یکی از دختران در تاریخ ۱۵ شهریور ۱۴۰۵، سهم ۷/۱۶ وی از ترکه پدر، جزء دارایی و ترکه مستقل او محسوب میشود. با فرض قطعیِ فقدان همسر، فرزند و پدر و وجود مادر و یک خواهر، مادر در طبقه اول ارث قرار دارد و خواهر، به علت وجود وارث طبقه اول، ارث نمیبرد. با توجه به فقدان وارث دیگری که بتواند باقیمانده را به قرابت دریافت کند، تمام سهم دختر متوفی به مادر او میرسد.
بنابراین سهم نهایی از کل ترکه پدر عبارت است از:
مادر: ۹/۱۶
دختر زنده: ۷/۱۶
این نسبت در ملک، خودرو و سایر اموال متعلق به پدر، پس از کسر دیون و حقوق مقدم بر ترکه و اجرای وصیت نافذ، قابل اعمال است.
نکته ثبتی مهم: انتقال رسمی سهم دختر فوتشده نیز نیازمند تعیین تکلیف ترکه اوست؛ بنابراین ابتدا سهم ۷/۱۶ وی از ترکه پدر احراز و سپس در گواهی انحصار وراثت دختر، بهعنوان جزء ترکه او، تعیین تکلیف میشود.
در خصوص گواهی انحصار وراثت نیز مطابق بند «ث» ماده ۱۱۳ قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت و ماده ۱۰ آییننامه اجرایی آن، سازمان ثبت احوال مکلف است از ابتدای سال دوم برنامه، گواهی انحصار وراثت را ظرف ۲۰ روز پس از ثبت واقعه وفات و بدون نیاز به درخواست وراث صادر و ابلاغ کند.
بنابراین، اگر واقعه فوت دختر در ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ در همان تاریخ در ثبت احوال ثبت شده باشد، موعد عادی صدور گواهی ۴ مهر ۱۴۰۵ خواهد بود. البته این مهلت، ناظر به صدور است و نه قطعیت گواهی؛ گواهی صادرشده مطابق ماده ۱۲ آییننامه، ظرف ۱۰ روز از تاریخ ابلاغ قابل اعتراض است.
نتیجه قطعی در فرض مفروض سؤال:
از کل ترکه پدر، ۹/۱۶ متعلق به مادر و ۷/۱۶ متعلق به دختر زنده است؛ و سهم ۷/۱۶ دختر فوتشده، پس از ورود به ترکه وی، با مفروضات اعلامشده به مادر منتقل میشود.
مشاورین مرتبط
در حوزه امور حقوقی میتوانید مشاوره تخصصی بگیرید